Sluit je ook aan bij ons Comité Betere Aanpak EMK-gifterrein

Met support vanuit GroenLinks zijn we al drie jaar bezig met oplossingen voor het EMK-gifterrein in Krimpen aan den IJssel. Vorig jaar is er na de lokale verkiezingen waarbij GroenLinks niet in de Krimpense gemeenteraad kwam, besloten om in elk geval voor het EMK-terrein door te gaan met een speciaal ‘Comité Betere Aanpak EMK-gifterrein’.

Het doel van deze vereniging is: Het realiseren van veilige, duurzame, economisch verantwoorde en rechterlijk getoetste oplossingen voor het voormalige EMK-terrein te Krimpen aan den IJssel waarbij maximaal rekening wordt gehouden met de belangen van mens, dier, milieu en de directe omgeving. Voorts het verrichten van alle verdere handelingen, die hiermee in de ruimste zin verband houden of daarvoor bevorderlijk kunnen zijn.

In het afgelopen jaar hebben we op allerlei manieren contact gehad met belanghebbenden en ook hun boodschap over proberen te brengen in gesprekken met bestuurders. Zonder publiciteit is er onder de radar al een flinke club ontstaan. Zoals één lid het omschreef: “We zijn als Krimpen lang genoeg belazerd als het om het EMK-terrein ging. Het is tijd voor actie en ik doe mee!”

En actie komt er nu er weer een nieuw saneringsplan in elkaar geknutseld en vergund is. Dankzij dwangsommen die het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat heeft moeten betalen, is onze oorlogskas flink gevuld en kunnen we goede advocaten inhuren. Maar eerst dit:

Hoe staat het er eigenlijk voor met de sanering van dat EMK-gifterrein?
In 2016 is er een zogenaamd Raamsaneringsplan opgesteld door de vof Geofoxx-TTE. Op basis van onderzoek gedaan door Geofoxx-TTE. Daar is een aannemer bij gezocht en geselecteerd door een commissie waarin (jawel!) Geofoxx-TTE met drie man zitting had. Drie van de vijf geïnteresseerde aannemers zijn dan al tot de conclusie gekomen, dat wat men wil (zeker ten aanzien van de damwand) gewoon niet kan. Dura Vermeer denkt het allemaal wel te kunnen. Hun slogan is immers “Waarmaken van Ambities”.

Er komt dus een ambitieus Uitvoeringsplan waarin beschreven wordt hoe de aannemer denkt de in het Raamsaneringsplan beschreven doelen te kunnen waarmaken. De belangrijkste zijn: einde aan de actieve nazorg en einde aan de IBC (Isoleren, Beheersen en Controleren)-maatregelen. Het moet zoals in 2014 door de Krimpense gemeenteraad uitgesproken een mooi bedrijventerrein worden voor de maritieme maakindustrie waarop er aan de waterkant gewerkt kan worden.

De vraag die al snel gesteld wordt: “Heeft Dura het project gekocht?” Feit is in elk geval, dat uit via Wob-procedures verkregen stukken blijkt dat men achter de schermen al vroeg uitspreekt dat Dura Vermeer op onderdelen “te goedkoop” heeft ingeschreven.

Maar dan begint de ellende pas echt. In 2019 laat de aannemer verificatieonderzoek doen en er lijkt uiteindelijk niet heel veel te kloppen van al die mooie onderzoeken door TTE. Men ziet zich onder meer geconfronteerd met de volgende problemen:

• Er zit meer vervuiling en nog dieper ook. (Hier had de omgeving al jaren eerder voor gewaarschuwd bijv. tijdens een bijeenkomst waar TTE ook een presentatie gaf.)
• Er zit veel meer puin. (Was ook al voor gewaarschuwd.)
• De damwand is toch zwakker dan verwacht. (Evenmin een verrassing voor de omgeving.)
• Er zitten PFAS in de as van de afvalverbranding waarmee het terrein in 1989 opgehoogd is. (We vergeten dan even dat TTE al in 2012 één van de initiatiefnemers was van het Expertisecentrum PFAS en afvalverbranding toch wel bekend had mogen zijn als bron van PFAS.)
• De ernstigvervuilde grond zou thermisch gereinigd moeten worden. In dat proces wordt de grond heel erg verhit en zou alle narigheid eruit moeten verdwijnen. Dat proces blijkt onvoldoende te werken en ook dat hadden we voor 2020 al aan kunnen zien komen.

In de zomer van 2020 wordt alles dus stilgelegd voor een heroriëntatie. Dat is een proces dat eindeloos lang duurt. In de tussentijd weten wij onder meer aan te tonen, dat de handhaving en controle op het terrein waarop bestuurders zich beriepen niet bestonden en komen er stukken los uit Wob-procedures. In achterkamertjes besluiten bestuurders begin 2022 dat het een beperktere saneringsvariant wordt. Uiteindelijk zal dit betekenen, dat er tienduizenden vierkante meters grond minder uit kunnen worden gegeven. In een strook tot circa 50 meter vanuit de damwand kan er niet meer geheid worden. Er blijft een groot vaker over met veel vervuiling waarop evenmin gebouwd mag worden. Zoals namens de gemeente al gemaild werd: “Er blijven wel heel onvoordelige kavels over.”

Onder meer Dura Vermeer en TTE gaan druk aan de slag met wat een “Uitvoeringsplan 2.0” gaat heten. Een manier om vooral te voorkomen dat er een nieuw Raamsaneringsplan en dus een nieuwe aanbesteding moeten komen. Het plan staat wat ons betreft echter zo ver af van de oorspronkelijke doelen en er zitten zo veel fouten in, dat het gestopt moet worden.

Daarmee komen we op de volgende vraag:

Wat wil het ‘Comité Betere Aanpak EMK-gifterrein’ dan?
Onze naam zegt het natuurlijk al en bovenin hebben we onze doelstelling beschreven. Concreet een aantal punten:

• Transparantie. Geen creatieve uitleg in achterkamertjes van de wet- en regelgeving. Eerlijkheid. Er staan nu in het Uitvoeringsplan 2.0 zaken die, zoals blijkt uit interne correspondentie, niet kloppen. Zaken waarvan men in memo’s dingen schrijft in de lijn van “als dit uitkomt dan is dat een bommetje onder onze plannen.”
• Rechterlijke toetsing. Er wordt op diverse punten gegokt, dat men er wel mee zal wegkomen zolang er maar niet goed (bijv. door een rechter) naar gekeken wordt.
• De waarheid over de damwand. Omdat men het rekentechnisch zelfs in een te lage veiligheidsklasse niet rondkreeg, is er “minder conservatief” gerekend. Een veel grotere verplaatsing dan 20 cm van de damwand lijkt niet te zijn meegenomen in de berekeningen. In de plannen wordt de damwand bovendien 2 meter verlaagd waardoor bij hoogwater veel over de damwand zal slaan. In interne stukken wordt de damwand beschreven als “een volledig uitgenut ontwerp”.
• Op korte termijn herstel van de IBC-maatregelen (het weer helemaal inpakken van het terrein). Met bijna elke stap die de afgelopen jaren genomen is, werd het alleen maar slechter en onveiliger, want telkens is er toch weer iets “onverwachts”.
• Een nieuw Raamsaneringsplan. Dus terug naar af. De start van een proces waarin de maatschappij wel wordt meegenomen en we met elkaar op basis van nieuwe inzichten waarschijnlijk ook tot nieuwe besluiten zullen komen. Niet het wanhopig door proberen te rommelen om toch maar “iets” te doen op basis van achterhaalde ideeën.

Wij zijn er met al dat onderzoek van overtuigd geraakt, dat het gewoon niet kan en de uitkomst het geld gewoon niet waard is. Zeker niet op dit moment, niet met deze mensen en niet op deze manier. Tot op heden heeft er bovendien nog bedroevend weinig geklopt van alle aannames en nu moet de echt gevaarlijke fase nog beginnen met de daadwerkelijke afgraving. Dan zal alles ineens wel kloppen?! Wij geloven het niet meer. Zeker nu achter de schermen al bekend is, dat er buiten de voorgenomen saneringscontouren ook nog heel veel “EMK-vervuiling” is (en zal worden) aangetroffen. De verwijdering daarvan wordt niet gedekt door het huidige plan. Er moeten – zoals in interne correspondentie te lezen valt – nog “aanvullende afspraken” over gemaakt worden. Opnieuw stelposten dus buiten het nu vergunde saneringsplan om.

Dus wat ons betreft voor de nabije toekomst en als het echt niet beter kan dan nu voorgesteld wordt: Inpakken en wegwezen. Zet het hele terrein vol met zonnepanelen en enorme flowbatterijen om (duurzame) energie op te wekken en op te slaan. Energie die ook weer door grootverbruikers in de Stormpolder afgenomen kan worden.

Krimpenaren en Capellenaren zijn al lang genoeg belazerd. We verdienen iets beters dan een halfbakken oplossing waar door aannemers en andere bedrijven walgelijk veel aan verdiend wordt. Op papier lijkt het – net als in al die afgelopen jaren – ook nu weer te kloppen. Totdat je je er echt in vastbijt. Dat hebben we de afgelopen jaren met succes gedaan en zullen we met nog meer mensen blijven doen. Ook jij kunt je bij het ‘Comité Betere Aanpak EMK-gifterrein’ aansluiten. Dat doe je al vanaf €5. Schrijf je snel in via het speciale formulier.